УИХ 2026 оны төсвийн тодотголыг баталж, 11-р сарын 1-нээс тэтгэвэр, цалин нэмэгдэхээр боллоо

Санал хураалт ба төсвийн гол үзүүлэлт

УИХ-ын Нээлттэй парламентын газрын мэдээлснээр, Монгол Улсын 2026 оны төсвийн тухай болон Үндэсний баялгийн сангийн 2026 оны төсвийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулах төслүүдийг 84 гишүүн буюу 82.4 хувийн саналаар баталжээ. Нийгмийн даатгалын сангийн төсвийн өөрчлөлтийг 79.4 хувийн, Эрүүл мэндийн даатгалын сангийн төсвийн өөрчлөлтийг 80.6 хувийн саналаар дэмжсэн бол Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулийн өөрчлөлтийг 76.5 хувийн саналаар эцэслэн баталсан байна.

ikon.mn сайтын мэдээллийг иш татсан Central Asia Wire-ийн бичсэнээр, тодотголоор 2026 оны нэгдсэн төсвийн орлогыг 31.9 их наяд, зарлагыг 33.9 их наяд төгрөгөөр тогтоож, алдагдлыг 2 их наяд төгрөгт тооцжээ. Time.mn болон Eguur.mn сайтууд ч зарлагыг 33.9 их наяд, алдагдлыг 2 их наяд төгрөг гэж мэдээлсэн. Eguur.mn-ий тооцоолсноор, Засгийн газар тодотголыг 8-р сарын 20-нд өргөн барьснаас хойш 57 хоногийн дараа батлагджээ.

Тэтгэвэр, цалин 11-р сарын 1-нээс нэмэгдэнэ

УИХ-ын дарга С.Бямбацогт хэлсэн үгэндээ, хаврын чуулганаар баталсан тэтгэврийн багц хуулийн хэрэгжилтийг 2027 оны 1-р сарын 1-нээс энэ оны 11-р сарын 1 болгон урагшлуулж, 435 мянган ахмад настны тэтгэврийг 100-300 мянган төгрөгөөр нэмэгдүүлэх боллоо гэв. Ерөнхий сайд Н.Учралын мэдэгдлээр, суурь тэтгэвэрт 196.3 тэрбум төгрөг зарцуулна.

С.Бямбацогтын хэлснээр, эрүүл мэндийн салбарын ажилтнуудын цалин 20 хувиар, соёл, спорт, цаг уур зэрэг төрийн үйлчилгээний бусад салбарын ажилтнуудын цалин 50 хувиар нэмэгдэнэ. Ерөнхий сайд Н.Учрал эмч, төрийн үйлчилгээний албан хаагчдын цалинд 170.1 тэрбум төгрөг, боловсролын салбарын 93.5 мянган багш, ажилтны нэмэгдсэн цалинг бүтэн жилээр олгоход дутагдаж байсан 674.5 тэрбум төгрөгийг тодотголоор шийдсэн гэж мэдэгдэв.

Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэний нийгмийн халамжийн тэтгэвэр 11-р сарын 1-нээс 26 хувиар нэмэгдэж, сард 600 мянган төгрөг, асаргааны тэтгэмж 12 хувиар нэмэгдэж 370 мянган төгрөг болно. УИХ-ын даргын хэлснээр, эдгээр нэмэгдэлд давхардсан тоогоор 170 гаруй мянган иргэн хамрагдана.

Эрчим хүч, хүнс, шатахуун

Тодотголд цахилгаан, дулааны үнийг нэмэхгүйгээр эрчим хүчний системийн найдвартай ажиллагааг хангахад 186.2 тэрбум төгрөг тусгасан байна. Ерөнхий сайдын мэдэгдлээр, үүнээс 107.3 тэрбум төгрөгийг импортын цахилгаан болон үйлдвэрлэлийн тарифын өсөлтийг өрхөд үүрүүлэхгүй байх татаасад, 78.9 тэрбум төгрөгийг цахилгаан станц, дамжуулах, түгээх сүлжээний засвар шинэчлэлд зарцуулна.

Мах, гурил, хүнсний ногоо, шатахууны нөөц бүрдүүлэхэд 140.9 тэрбум төгрөг хуваарилж, ирэх онд 20 мянган тонн мах, 12 мянган тонн ногоо, 100 мянган тонн улаанбуудай нөөцлөхөөр төлөвлөжээ. Автобензин, дизель түлшний импортод ногдох татварыг тэглэсэн арга хэмжээг үргэлжлүүлнэ гэж УИХ-ын дарга болон Ерөнхий сайд хэлсэн.

Инфляц, зардлын хэмнэлт ба дараагийн алхам

С.Бямбацогтын хэлснээр, инфляц есдүгээр сарын байдлаар 12.0 хувьд хүрсэн бөгөөд Засгийн газар урсгал зардлаас 1.4 их наяд төгрөгийг танаж, иргэдийн орлого, амьжиргааг хамгаалах, эрчим хүчний бэлтгэл хангах, үнийн өсөлтөөс сэргийлэх арга хэмжээнд чиглүүлжээ. Ерөнхий сайд төрийн өмчит компаниудын ногдол ашгаас 1.6 их наяд төгрөгийг төсөвт төвлөрүүлж байгаа гэв. УИХ-ын дарга мөн тодотголыг ард иргэдэд өгөөжтэйгөөр хэрэгжүүлэхэд онцгой анхаарахыг Засгийн газарт сануулсан.

Үүний зэрэгцээ Засгийн газар 2027 оны төсвийн төсөлд тусгасан «Оюу Толгой» ХХК-ийн ногдол ашгийн орлогоор санхүүжүүлэх төсөл, арга хэмжээний талаар иргэдээс e-Mongolia-гаар санал авч байгаа бөгөөд санал асуулга 10-р сарын 28-ны 22:00 цаг хүртэл үргэлжилнэ.